“ฟันคุด” ปัญหากวนใจของใครหลายๆ คนที่ไม่อยากเจอแม้จะเลี่ยงไม่ได้ก็ตาม ซึ่งฟันคุดคือฟันที่ไม่สามารถขึ้นได้ตามปกติในช่องปาก อาจจะโผล่ขึ้นมาได้เพียงบางส่วน หรือฝังอยู่ในกระดูกขากรรไกรทั้งซี่ พบมากที่สุดคือฟันกรามล่างซี่สุดท้าย ซึ่งอยู่ด้านในสุดของกระดูกขากรรไกรล่าง โดยเราจะทราบว่ามีฟันคุดเกิดขึ้นเมื่อพบว่าฟันซี่ใดโผล่ขึ้นมาได้เพียงบางส่วน หรือฟันซี่ใดหายไป ทันตแพทย์อาจแนะนำให้เอกซเรย์ดูว่ามีฟันคุดอยู่ในเหงือกหรือไม่ อยู่ตรงไหนบ้าง

ฟันคุดมักขึ้นบริเวณไหน?
ฟันคุดมักจะพบที่ตำแหน่งฟันกรามซี่ในสุด ฟันกรามซี่สุดท้าย หรือบางครั้งเกิดบริเวณตำแหน่งของฟันเขี้ยว โดยช่วงอายุระหว่าง 15 – 20 ปี เป็นช่วงเวลาที่เหมาะสมในการตรวจร่วมกับการเอกซเรย์ ว่ามีฟันกรามในสุดพัฒนาขึ้นมาในขากรรไกร จนเป็นฟันคุดหรือไม่ หากมีแนวโน้มจนเป็นฟันคุดก็ได้เตรียมทำการรักษาต่อไป การถอนฟันคุดหลังอายุ 25 ปี เสี่ยงกระทบเส้นประสาทได้ โดยฟันคุดมีลักษณะการขึ้นได้ 3 แบบ

– ฟันคุดที่ขึ้นในเเนวตรง (Vertical impaction)
– ฟันคุดที่ขึ้นในแนวนอน (Horizontal impaction)
– ฟันคุดที่ขึ้นแนวเฉียง

ฟันคุดอันตรายไหม?
การปล่อยฟันคุดไว้นั้นมีความเสี่ยงต่อภาวะที่อาจะเกิดขึ้นได้ เช่น
– เหงือกในบริเวณที่ปกคลุมฟันคุดอักเสบหรือมีการติดเชื้อ ทำให้เกิดอาการปวด จนถึงมีไข้ได้
– มีกลิ่นปากและทำให้ฟันผุ อาจทำให้มีเศษอาหารติดระหว่างฟัน
– เกิดฟันผุที่ฟันกรามซี่ข้างเคียง
– สาเหตุของการเกิดโรคปริทันต์ (โรคเหงือก)
– เกิดถุงน้ำบริเวณขากรรไกร – ซีสต์เนื้องอกรอบๆ ฟันคุด
– มีอาการปวดเรื้อรังหรือรู้สึกไม่สบาย เนื่องจากแรงดันของฟันคุด
– ฟันยื่น ฟันเก กระดูกรอบรากฟัน หรือรากฟันข้างเคียงถูกทำลาย จากแรงดันตัวของฟันคุดที่พยายามดันขึ้นมา
– ส่งผลต่อการจัดเรียงฟัน ทำให้มีปัญหาเกี่ยวกับการจัดฟันได้ในตำแหน่งที่ไม่ดี หรือมีฟันหน้าซ้อนเก
– เกิดความผิดปกติของเนื้อเยื่อหุ้มฟัน

ขั้นตอนในการผ่าฟันคุด
ทันตแพทย์จะใช้ยาชาเฉพาะที่เพื่อระงับความรู้สึก หลังจากนั้นก็จะเปิดเหงือกให้เห็นฟัน แล้วใช้เครื่องกรอตัดฟันออกมา ล้างทำความสะอาดและเย็บแผลปิด จากนั้นสามารถกลับบ้านได้ไม่ต้องนอนพักฟื้นที่โรงพยาบาล

อันตรายจากผลข้างเคียงที่ควรระวังหลังผ่าฟันคุด
– หลังคายผ้าก๊อซแล้วยังมีเลือดไหลจากแผลผ่าตัดมากผิดปกติ
– มีไข้หรือมีการติดเชื้อหลังการผ่าตัด
– หลังผ่าตัด 2-3 วันแล้วอาการปวดบวมยังไม่ทุเลา แต่กลับมีอาการเพิ่มมากยิ่งขึ้น
– มีอาการชาของริมฝีปากล่างนานผิดปกติทั้งที่หมดฤทธิ์ของยาชาแล้ว

แต่อย่างไรก็ตาม ผลแทรกซ้อนเหล่านี้พบได้น้อยมาก ดังนั้นไม่ต้องกังวลจนไม่กล้าไปผ่าฟันคุดออก เพราะถ้าเก็บฟันคุดไว้กลับจะมีอันตรายมากกว่าอีก